Komunikat prasowy Związku Armatorów Polskich

 

IV Sympozjum ,,Safe Shipping on the Baltic Sea” – Gdańsk, 23 września 2011 r.        (sala konferencyjna CENTRALNEGO MUZEUM MORSKIEGO w Gdańsku)

 

Nadanie Morzu Bałtyckiemu statusu obszaru morskiego szczególnie wrażliwego (Particularly Sensitive Sea Area- PSSA) przez  Międzynarodową  Organizację Morską

(ang. IMO)  w 2006 r., i następnie, wprowadzenie zarówno przez IMO, jak też Komisję Europejską, szeregu ograniczeń ukierunkowanych na  ochronę środowiska i bezpieczeństwo żeglugi, wywołuje potrzebę ich pilnego śledzenia.

Inicjatywa środowiskowa z roku 2008 o zorganizowaniu w Szczecinie (a co drugi rok w Gdańsku) Sympozjum nt. ,,Bezpieczeństwo żeglugi w rejonie Morza Bałtyckiego”, ponownie zgromadziła znakomite grono specjalistów, reprezentujących administrację morską  krajów nadbałtyckich, EMSA, uznane autorytety naukowe oraz przedstawicieli armatorów, organizacji pozarządowych i stowarzyszeń branży morskiej.

Tematami 3 sesji plenarnych tegorocznego, IV Sympozjum w Gdańsku 23.09.2011 r., którego organizatorami były Polski Rejestr Statków SA oraz Związek Armatorów Polskich,we współpracy ze Stowarzyszeniem Biuro Promocji Żeglugi Morskiej Bliskiego Zasięgu w  Szczecinie i Urzędem Morskim w Gdyni były następujące:

1.    1.      W dążeniu do uporządkowania regulacji dotyczących żeglugi na Bałtyku 

2.      2.    Eksploatacyjne i techniczne aspekty bezpiecznej żeglugi na Bałtyku

3.     3. Postulowane przedsięwzięcia i inicjatywy do podjęcia w celu zapewnienia bezpiecznej żeglugi na Bałtyku

Zaprezentowanych zostało 9 referatów (po 3 w każdej sesji plenarnej), które zostały zamieszczone w publikacji przygotowanej przez Zespół PRS SA pod kierunkiem dr inż. Jana Jankowskiego.

Przybyłych na obrady: Pana Willema de Ruitera, EMSA Executive Director, przedstawicieli administracji morskiej krajów nadbałtyckich, innych uczestników i gości Sympozjum powitała Pani Anna Wypych- Namiotko, Podsekretarz Stanu  w Min. Infrastruktury oraz organizatorzy Sympozjum, tj. dr Jan Jankowski, Prezes PRS SA i dr Adolf Wysocki, Sekretarz Generalny Związku Armatorów Polskich.

W Sesji I, prowadzonej przez dyrektora Dariusza Rudzińskiego, dyrektora handlowego PRS SA, bardzo ciekawą prezentację przedstawił W. de Ruiter (EMSA), zwracając uwagę na potrzebę ścisłego współdziałania w regionie, w celu osiągania wyższej efektywności podejmowanych wspólnie inicjatyw w zakresie bezpieczeństwa i ochrony środowiska. W swoim wystąpieniu, zaprezentował niektóre projekty realizowane i nadzorowane przez EMSA a w tym: CleanSeaNet (ograniczania skutków ewentualnych rozlewów olejowych na morzu), Port State Control (podwyższony reżim prowadzonych inspekcji), LRIT, Blue Belt oraz zasygnalizował nową inicjatywę KE- zlecenie opracowania  ,,LNG Model Rules for the EU Ports” w zakresie bunkrowania statków.

Ważnym głosem w dyskusji było wystąpienie Andreasa Nordseth, dyrektora generalnego Danish Maritime Authority, który podkreślił szczególną wrażliwość społeczeństwa Danii na sprawy bezpieczeństwa i ochrony środowiska w kontekście położenia geograficznego kraju. Zwrócił również uwagę na fakt, że żegluga nigdy w przeszłości nie była tak nadzorowana, inspekcjonowana i podlegająca certyfikacji, jak obecnie.

Należy również pamiętać o tym, że pomimo rozlicznych uregulowań prawnych w zakresie bezpieczeństwa żeglugi, prawdopodobieństwo zdarzeń i wypadków na morzu jest nadal wysokie, co wiąże się z ryzykiem błędu ludzkiego i zawodności mechanizmów i urządzeń technicznych. Winniśmy się skoncentrować nad tym, jak wprowadzać przepisy i ograniczenia w życie. Zwłaszcza, że jak pokazują statystyki Cieśnin Duńskich, w ciągu roku jest transportowane ca 100 mln ton ropy z Bałtyku w kierunku na zachód (przez ca 6000 tankowców). W tym kontekście, istotnego znaczenia nabiera zacieśnianie współpracy pomiędzy administracjami morskimi krajów nadbałtyckich w zakresie monitoringu, uregulowań, inspekcji i ulepszeń w zakresie infrastruktury nadbrzeżnej.Zaapelował o współpracę na forum HELCOM oraz IMO w zakresie inicjatyw dotyczących Regionu Morza Bałtyckiego.

Dr J. Jankowski zaprezentował wyniki badań symulacyjnych oraz wyliczenia teoretycznew zakresie stateczności minimalnej dla małych masowców, postulując wprowadzenie standardów bezpieczeństwa dla tej grupy tonażu w oparciu o wyniki badań przeprowadzonych przez PRS SA.

W roli moderatora Sesja II wystąpił dr Zbigniew Szozda (AM w Szczecinie). Referat na temat praktycznych aspektów i ,,Maritime Safety Package III” przedstawił Benoit Loicq (ECSA) stwierdzając, że jego zdaniem, aktualnym wyzwaniem jest prawidłowa implementacja ,,pakietu” legislacyjnego.

Dyrektor Magdalena Jabłonowska z Departamentu Bezpieczeństwa Żeglugi w Ministerstwie Infrastruktury przedstawiła referat dotyczący rurociągów podwodnych w kontekście potrzeby zachowania bezpiecznej żeglugi na Bałtyku. W podsumowaniu swego wystąpienia stwierdziła, że niezbędne są nowe uregulowania międzynarodowe dotyczące rurociągów podwodnych, w celu zapobiegania ewentualnym zdarzeniom- katastrofom grożącym skażeniu środowiska morskiego oraz zagrażającym życiu i społecznościom z rejonów nadbrzeżnych. 

W bardzo interesujący (strona graficzna) i kompleksowy sposób został przedstawiony przez dr M. Gucmę z AM w Szczecinie projekt budowy terminala LNG w Świnoujściu oraz niektóre aspekty podobnego projektu w słoweńskim porcie Koper.

W Sesji III, której moderatorem był dr Maciej Gucma z Akademii Morskiej w Szczecinie, Konrad Kurpiński z Urzędu Morskiego w Gdyni, skoncentrował się nad organizacyjnymi aspektami prawidłowego nadzoru, kontroli oraz obiegu informacji dotyczącej bezpieczeństwa na morzu. Istotnym jest zwłaszcza dążenie KE do unifikacji dostępu do źródeł informacji oraz kontrola jej prawidłowego obiegu i dostępu (ponad 500 różnych elementów podlegających raportowaniu).

W imieniu HELCOM referat przedstawiła Monika Stankiewicz podkreślając, że podczas gdy uregulowania o charakterze globalnym są domeną IMO, to zasługą HELCOM jest stworzenie regionalnej platformy współpracy, zajmującej się problematyką bezpieczeństwa morskiego i ochrony środowiska  Morza Bałtyckiego, wymianą informacji oraz forum dyskusyjnego przedstawicieli państw nadbałtyckich. Kolejną konferencję ministerialną HELCOM zaplanowano na rok 2013. W oparciu o otrzymane raporty z krajów członkowskich HELCOM, podjęta zostanie analiza realizacji Baltic Sea Action Plan, włączając w to: podwyższone standardy bezpieczeństwa morskiego, przyśpieszenie procesu badań hydrograficznych, ocenę systemów wczesnego ostrzegania i likwidowania skutków zdarzeń na morzu oraz przedsięwzięcia ukierunkowane na  zmniejszenie negatywnego wpływu żeglugi na środowisko.

Dr Monika Warmowska z PRS SA przedstawiła wyniki podjętych prób modelowych oraz komputerowych badań symulacyjnych w PRS SA, w oparciu o teoretyczne wyliczenia matematyczne zagrożeń stateczności dla małych statków rybackich, wyprowadzając wniosek o niezbędnej potrzebie rewizji obowiązujących standardów stateczności dla pływania w ekstremalnych warunkach pogodowych (falowanie nieregularne).

 W dyskusji panelowej, prowadzonej przez dr Adolfa Wysockiego, sekretarza generalnego ZAP, nastąpiło  podsumowanie wyników obrad oraz sformułowanie postulatów i wniosków. Uczestnicy panelu podjęli próbę odpowiedzi na pytania:

1)      1. Jakie przesłanie należałoby przekazać do administracji morskiej krajów nadbałtyckich (w tym Rosji) ?- oraz

2)    2. Jakie istotne kwestie, z zakresu bezpieczeństwa żeglugi oraz ochrony środowiska  Bałtyku, jako obszaru szczególnie wrażliwego ekologicznie, winny być podjęte w trakcie kolejnego, V Sympozjum, które odbędzie się w Szczecinie w roku 2013?

formułując następujące wnioski i postulaty:

·         - Niezbędna jest kontynuacja dialogu administracji morskiej krajów nadbałtyckich (włączając Rosję) w zakresie bezpieczeństwa żeglugi ( monitorowania, nadzoru żeglugi i wymiany informacji o podejmowanych inicjatywach i przedsięwzięciach), zapobiegania rozlewom olejowym oraz likwidacji skutków skażenia środowiska morskiego, budowie i sposobie funkcjonowania urządzeń do odbioru tzw. czarnych nieczystości w portach, etc.

·         - Zalecane jest współdziałanie z EMSA w zakresie projektów: SafeSeaNet, podwyższonych standardów PSC (New Inspection Regime eliminujący sub-standard ships), EU-LRIT Data Centre, Blue Belt Project oraz wypracowanie modeli matematycznych dla dopuszczalnych wartości emisji: CO2, SOx, NOx i PM na bazie informacji uzyskiwanych z AIS,

·         - Wesprzeć inicjatywy KE w zakresie wypracowania rozwiązań alternatywnych (innowacyjnych) i kompromisowych odnoszących się do regulacji odnoszących się  do BALTIC SECA (0,1 % począwszy od 01.01.2015 r.) celem ograniczenia negatywnych skutków dla żeglugi regularnej (a zwłaszcza promowej) na Bałtyku,

·         - W kontekście przedsięwzięć związanych z ochroną żeglugi (zapobieganie akcjom terrorystycznym i piractwu), niezbędne jest ujednolicenie formatu elektronicznej wymiany informacji (wprowadzenie tzw. integrated format) zamiast różnych, aktualnie dostępnych,

·         - Dążyć do wypracowywania lokalnie obowiązujących reguł (np. odnoszących się do pilotażu morskiego, stanowisk bunkrowania LNG w portach i innych ) poprzez współpracę regionalną, poprzez lepsze wykorzystanie tzw. best practise,

·         - Niezbędne jest podjęcie inicjatywy (na forum Podkomitetu ds. Stateczności IMO), dotyczącej podwyższonych standardów w zakresie bezpieczeństwa żeglugi pasażerskiej (wzrost ruchu dużych statków pasażerskich i ,,wycieczkowców’’) na Bałtyku poprzez opracowanie modelu ,,to measure risks’ assessment”,

·         - Niedobór kadry oficerskiej dla flot krajów UE, stanowi bodziec do jeszcze lepszego wykorzystania istniejącej bazy edukacyjnej w niektórych krajach UE, a zwłaszcza w Polsce, poprzez wsparcie inicjatywy utworzenia ,,A Network of Baltic Maritime Educational Centres of Excellence” (w realizacji projekt polsko- duński),

·         - Dążyć do upowszechnianie innych standardów, w podejściu do bezpiecznej żeglugi, poprzez eliminowanie patologii i biurokracji (paper overload to comply with the rules and procedures) na rzecz kultury bezpieczeństwa i skoncentrowaniu się na odpowiedzi na pytanie: ,,Czy mój statek jest bezpieczny”(pro-active and reflexive shipping based upon best practise and effectiveness),

·         - Inne, odnoszące się do: ułatwień i wsparcia np. żeglugi morskiej bliskiego zasięgu, która konfrontowana jest z coraz to nowymi wyzwaniami rynkowymi, e-navigation, uregulowań dotyczących zastosowania LNG, jako napędu statków w miejsce paliw tradycyjnych, etc.

Prowadzący dyskusję panelową, jako jeden z inicjatorów I Sympozjum w Szczecinie w roku 2008 (oraz współorganizator kolejnych), nawiązując do wypowiedzi uczestnika Sympozjum Dyrektora Willema de Ruitera: ,, Dążenie do osiągania coraz wyższej efektywności, wspólnie podejmowanych inicjatyw i nawiązywania współpracy krajów członkowskich, legło u podstaw koncepcji zbudowania Unii Europejskiej. Ta reguła ma również zastosowanie w odniesieniu do sektorowej polityki morskiej odnoszącej się do bezpieczeństwa i ochrony środowiska morskiego” - zwracając się do PT Uczestników Sympozjum- wyraził życzenie, aby wnioski i postulaty, jak ten przysłowiowy ,,kaganek oświaty proekologicznej”, przekazali do swoich organizacji macierzystych w kraju i zagranicą.

Zważywszy na fakt, że tradycyjnie, językiem Sympozjum był/jest język angielski, obecność i aktywny udział ponad 100 uczestników, stanowi o sukcesie organizacyjnym IV Sympozjum, wpisując się na listę bardzo cennych inicjatyw środowiskowych w okresie Polskiej Prezydencji w Radzie Europy.

 

Sekretariat Związku Armatorów Polskich                          

aw

 

Definition of Safety:

Relative freedom from danger, risk, or threat of harm, injury, or loss to personnel and/or property, whether caused deliberately or by accident.

 

Szczecin,2011-09-26